Zorg voor Nieuwkomers 2026: Gedeelde zorg, gedeelde kracht

In deze keynote deelt Bright Richards zijn persoonlijke verhaal over het ontvluchten van de burgeroorlog in Liberia en het opnieuw opbouwen van zijn leven in Nederland. Vanuit zijn ervaringen als kunstenaar, sociaal ondernemer en medeoprichter van New Dutch Connections laat hij zien hoe menselijke verbinding, vertrouwen en compassie bijdragen aan een samenleving waarin nieuwkomers hun talenten kunnen inzetten.

Met indringende verhalen uit zijn eigen leven en uit de levens van mensen met wie hij heeft gewerkt, nodigt Bright professionals uit om voorbij systemen en procedures te kijken en de mens achter ieder verhaal te blijven zien.

Bright O. Richards is acteur, theatermaker en medeoprichter van New Dutch Connections. Sinds zijn komst naar Nederland in 1991 zet hij zich in voor een samenleving waarin nieuwkomers de ruimte krijgen om hun talenten te ontwikkelen. Met theater, onderwijs en sociale innovatie creëert hij ontmoetingen die bijdragen aan verbinding, dialoog en een gevoel van thuishoren. Voor zijn maatschappelijke en artistieke werk ontving hij meerdere nationale onderscheidingen.

Het Europees Migratiepact, de asielwetten en het maatschappelijk debat zorgen voor onzekerheid over de toekomst en hebben direct impact op de gezondheid van nieuwkomers. In de dagelijkse praktijk hebben ook taalbarrières, discriminatie en uitsluiting invloed op hun toegang tot zorg.

In deze sessie verkennen we hoe actuele politieke en maatschappelijke ontwikkelingen doorwerken in de zorg voor nieuwkomers. We gaan in gesprek over wat je als zorgverlener kunt betekenen: hoe kunnen we ondanks de uitdagingen met gedeelde kracht blijven werken aan menswaardigheid en toegankelijke zorg voor iedereen?

Elize Smal werkt als adviseur gezondheid en migratie bij Pharos, expertisecentrum gezondheidsverschillen. Ze houdt zich bezig met de invloed van migratie- en vluchtachtergrond op de gezondheid en gezondheidsverschillen. Wat Elize motiveert, is het bijdragen aan gelijke kansen op gezondheid. In haar werk bij Pharos zet zij zich in om verschillen te voorkomen, door te werken aan toegankelijke en inclusieve zorg voor iedereen en door aandacht voor gezondheid en welzijn op andere beleidsterreinen, zoals in de asiel- en Oekraïne opvang, inburgering, of werk- en leefomstandigheden van arbeidsmigranten.

Iedere deelnemer brengt eigen kennis, ervaringen en expertise mee. In deze interactieve sessie brengen we die samen en gaan we met elkaar in gesprek over actuele vragen en dilemma’s rondom de zorg voor nieuwkomers.

Op verschillende plekken in de ruimte staat een andere vraag of stelling centraal. Je kiest zelf bij welk gesprek je aansluit en kunt gedurende de sessie wisselen. Zo komen verschillende ervaringen en perspectieven bij elkaar en leren we van elkaar.

Iedereen heeft recht op zorg, maar niet iedereen vindt vanzelf zijn weg naar de reguliere zorg. Vanuit de samenwerking tussen Dokters van de Wereld en ’t Broek Omhoog worden gezondheidsactiviteiten daarom aangeboden op een plek waar mensen al samenkomen voor taal, werk, ontmoeting en andere activiteiten.

Van een vrouwenspreekuur in de Zorgbus tot informatieve groepssessies en gesprekken over mentale gezondheid. In deze workshop delen de sprekers hun ervaringen met deze outreachende aanpak. Wat maakt deze manier van werken mogelijk? Wat helpt in de samenwerking tussen het medische en sociale domein? En wat hebben zij onderweg geleerd?

Melanie Lebbink is arts internationale gezondheidszorg en werkt bij Dokters van de Wereld en Rijnstate. Zij heeft brede ervaring in moeder- en kindzorg en zet zich in voor toegankelijke en passende zorg voor mensen in kwetsbare situaties.

Karlijn Hendriks is regiocoördinator bij Dokters van de Wereld en sociaal werker. Zij zet zich in voor duurzame lokale samenwerking en het bereiken van nieuwkomers buiten de reguliere zorg.

Mazkeen Othman en Helen Tesfalem zijn betrokken bij ’t Broek Omhoog, een sociale wijkonderneming in het Arnhemse Broek waar ontmoeting, participatie en verbinding centraal staan. Mazkeen werkt er als begeleider en Helen als vrijwilliger.

Anna de Haan …

In deze interactieve workshop verkennen we de gezondheid en het welzijn van verschillende groepen nieuwkomerskinderen, waaronder kinderen met een vluchtachtergrond, kinderen uit Oekraïne en kinderen van arbeidsmigranten.

We bespreken signalen die aandacht vragen, drempels in de toegang tot zorg en ondersteuning en de verschillen tussen deze groepen. Daarbij besteden we ook aandacht aan actuele ontwikkelingen, zoals het Europees Migratiepact.

Samen gaan we in gesprek over wat professionals zelf kunnen doen om gezondheidsverschillen te verkleinen en de toegang tot passende zorg en ondersteuning voor deze kinderen te verbeteren.

Anna de Haan …

Tijdens deze workshop speel je een impactvol ervaringsgericht spel waarin miscommunicatie, cultuur en aannames een centrale rol spelen. In de gezamenlijke nabespreking onderzoeken we wat deelnemers voelden, dachten en deden.

We staan stil bij het herkennen van rode vlaggen in onze eigen reacties, de invloed van onbewuste aannames en het vergroten van ons handelingsrepertoire in een cultureel diverse context.

Michelle de Bruijn-Meijer is trainer, coach en facilitator en oprichter van Ruimte voor Verschil. Vanuit Deep Democracy, Holding Space en interculturele communicatie begeleidt zij organisaties en teams bij het voeren van moeilijke gesprekken en het creëren van ruimte voor verschil, dialoog en inclusie.

EKANN zet zich al vijf jaar in voor betere gezondheidszorg voor kinderen met een migratieachtergrond. Sinds dit jaar richt EZONN zich ook op volwassenen met een migratieachtergrond. In deze workshop delen we wat we de afgelopen jaren hebben geleerd en welke resultaten we hebben bereikt. Ook presenteren we de eerste onderzoeksresultaten van EKANN.

Maar wat is er nodig om gezondheidszorg echt toegankelijk te maken voor iedereen? Welke uitdagingen komen we tegen en waar liggen kansen voor verbetering? Samen gaan we hierover in gesprek en verkennen we hoe we kunnen werken aan een gezonde toekomst voor iedereen met een migratieachtergrond.

Sara Sahba is arts in opleiding tot kinderarts in het Wilhelmina Kinderziekenhuis in Utrecht. Ze is medeoprichter van EKANN en zet zich al vijf jaar in voor betere gezondheidszorg voor kinderen met een vluchtelingenachtergrond. Haar interesses liggen bij kansengelijkheid en inclusie in de zorg.

Adriaan van den Berg is arts internationale gezondheidszorg (AIG) en heeft recente werkervaring in Sierra Leone. In Nederland richt hij zich op kansengelijkheid binnen de gezondheidszorg en werkt hij bij GZA (GezondheidsZorg Asielzoekers) en Veilig Thuis. Daarnaast maakt hij deel uit van het EZONN-team.

Tijdens deze sessie bekijken we de korte documentaire Bruggen Bouwen van filmmaker Frank Tel. De film volgt nieuwkomers in Amersfoort die werken aan een nieuw bestaan in Nederland en laat zien hoe ontmoetingen met vrijwilligers, buddy’s en buurtgenoten bijdragen aan een gevoel van thuishoren.

Na de vertoning gaan we met elkaar in gesprek over de betekenis van deze verhalen voor de zorgpraktijk. Welke rol kunnen zorgprofessionals spelen in het creëren van een omgeving waarin nieuwkomers zich gezien, gehoord en ondersteund voelen? En wat kunnen we leren van de kracht van menselijke verbinding?

Frank Tel is filmmaker, documentairemaker en eigenaar van BusinessNews.nl. In zijn werk staan mensen en hun verhalen centraal. Met een betrokken en toegankelijke stijl brengt hij maatschappelijke thema’s op een heldere, persoonlijke en geloofwaardige manier in beeld.

Als professional kun je terechtkomen in situaties waarin beleid, regelgeving of organisatorische kaders botsen met wat jij vanuit je vakmanschap noodzakelijk acht voor een cliënt. Dit kan leiden tot morele stress, gevoelens van machteloosheid en uiteindelijk zelfs tot uitval.

In deze workshop ontdek je wat morele stress is, hoe je de signalen herkent en welke handvatten jou én je organisatie kunnen helpen om professioneel, betrokken en veerkrachtig te blijven werken.

Erika Espinola y Vázquez is speltherapeut, ggz-agoog en preventiefunctionaris bij GGNet Centrum voor Interculturele GGZ. Vanuit haar brede ervaring met jeugdigen en gezinnen met complexe psychosociale en traumagerelateerde vraagstukken verzorgt zij trainingen voor professionals in zorg, onderwijs en het sociaal domein.

Moeten we mentale gezondheid vooral benaderen vanuit zorg en behandeling, of kan ondersteuning al veel eerder beginnen? In deze workshop onderzoeken we hoe we de beweging kunnen maken van specialistische GGZ naar laagdrempelige mentale en psychosociale ondersteuning (MHPSS).

Wat vraagt dat van onze taal, ons denken én ons handelen? En hoe zorgen we ervoor dat preventie, veerkracht en sociale steun niet de bijzaak zijn, maar juist het vertrekpunt? Van behandelen als het misgaat naar ondersteunen voordat het misgaat: wat is ervoor nodig om die omslag echt te maken?

Ossama Abu Amar werkt al ruim twintig jaar op het gebied van psychosociale ondersteuning, mentale gezondheid en empowerment. Bij Dokters van de Wereld richt hij zich op laagdrempelige MHPSS voor mensen met een vlucht- en migratieachtergrond.

Eva Holtkamp werkt als mediaspecialist bij Dokters van de Wereld en werkt samen met Ossama rond MHPSS. Zij zet zich in om onderbelichte maar relevante onderwerpen zichtbaar te maken in de media en op de maatschappelijke agenda.

Anna de Haan …